Nowotwory nerek

Rak nerki (rak nerkowokomórkowy, RCC) jest nowotworem złośliwym wywodzącym się z nabłonka kanalików nerkowych. Stanowi 2-3% nowotworów złośliwych.

Nowotwór ten występuje dwa razy częściej u mężczyzn niż u kobiet, a jego szczyt zachorowalności przypada między 60-70 rokiem życia.

Typy histopatologiczne raka nerki: rak jasnokomórkowy (80-90%), rak brodawkowaty (5-15%), rak chromofobowy (5%), onkocytoma (5%), inne rzadsze (<1%) (rak z cewek zbiorczych, rak rdzeniasty).

Etiologia:
Etiologia raka nerkowokomórkowego nie jest do końca poznana. W jego rozwoju dużą rolę odgrywają:

  • palenie papierosów
  • nadciśnienie tętnicze
  • otyłość
  • zaburzenia genetyczne np. w zespole von Hippla Lindaua, w dziedzicznym raku brodawkowatym nerki, w rodzinnym raku brodawkowatym tarczycy

Objawy:
Rak nerki we wczesnym stadium nie daje objawów. Ponad 50% zmian rozpoznawanych jest przypadkowo w trakcie diagnostyki obrazowej wykonywanej z powodu niespecyficznych objawów chorobowych lub innych schorzeń jamy brzusznej.
Klasyczne objawy (ból, krwiomocz oraz guz, tzw. triada Virchowa) występują rzadko, szczególnie w zaawansowanym stadium choroby.

Do objawów zgłaszanych przez pacjenta należą:

  • krwiomocz (jako pierwszy objaw u 40-60% pacjentów) zwykle bezbólowy, okresowy; mogą towarzyszyć cylindryczne skrzepy, które są odlewami światła moczowodu
  • ból zlokalizowany w okolicy lędźwiowej lub w podbrzuszu, który może poprzedzać krwiomocz
  • objawy ogólne – osłabienie, spadek masy ciała, gorączka lub stany podgorączkowe

W trakcie badania fizykalnego pacjenta stwierdzamy:

  • zgrubienie (guz) wyczuwalne przez powłoki brzuszne (u 40% chorych w momencie rozpoznania)
  • powiększone węzły chłonne szyjne i nadobojczykowe
  • obrzęki kończyn dolnych
  • wyniszczenie (kacheksja)
  • u mężczyzn żylaki powózka nasiennego

Rakowi nerki często towarzyszyć mogą objawy zespołu paranowotworowego:

  • zaburzenia gospodarki wapniowej (hiperkalcemia)
  • zaburzenia czynności wątroby
  • poliglobulia (czerwienica)
  • rzuty gorączki
  • inne zaburzenia endokrynologiczne